365 κινήσεις για να αποφύγουμε ένα δυσβάσταχτο κόστος

Ολοκληρώθηκε η έρευνα της Ένωσης Ασφαλιστικών Εταιρειών Ελλάδος για την πρώτη εκτίμηση των αποζημιώσεων της ασφαλιστικής αγοράς για τις ζημιές σε περιουσία και αυτοκίνητα από την κακοκαιρία Elias (λίγο μετά την κακοκαιρία Daniel, με βροχοπτώσεις και πλημμύρες) στην Ελλάδα (με ιδιαίτερη ένταση κυρίως σε Θεσσαλία και Εύβοια) την περίοδο 25 – 28 Σεπτεμβρίου 2023. Αναφέρθηκαν συνολικά 1.277 ζημιές που αντιστοιχούν σε αποζημιώσεις 17,3 εκατ. ευρώ. Συνολικά για το 2023 ο απολογισμός των φυσικών καταστροφών ήταν αρκετά βαρύς. Σε τρία περιστατικά πλημμυρών και 2 δασικών πυρκαγιών ιδιαίτερης έντασης, δηλώθηκαν 9.242 ζημιές στις ασφαλιστικές επιχειρήσεις, με αποζημίωση 440 εκατ. ευρώ. Για τον προϋπολογισμό, το κόστος της ζημιάς στη Θεσσαλία προσέγγισε τα 3,5 δισ. ευρώ, με τα 2,5 δισ. ευρώ να αφορούν σε αποκατάσταση υποδομών και το 1 δισ. ευρώ σε κρατική αρωγή προς τους πληγέντες.

Τα προηγούμενα τρία χρόνια, μόνο το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων επιβαρύνθηκε με έργα αποκατάστασης ζημιών από φυσικές καταστροφές άνω των 2 δισ. ευρώ. Η κλιματική κρίση αποκτά όλο και μεγαλύτερο δημοσιονομικό κόστος. Σύμφωνα με μελέτη του ολλανδικού πανεπιστημίου Delft, που δημοσιεύεται στο περιοδικό «Scientific Reports» του ομίλου Nature, ενδεχόμενη άνοδος της στάθμης της θάλασσας λόγω κλιματικής κρίσης θα μπορούσε να κοστίσει στις ευρωπαϊκές οικονομίες έως και 872 δισ. ευρώ ως το 2100. Ανάμεσα στις περιοχές που αναμένεται να επηρεαστούν πολύ συγκαταλέγεται και η Ελλάδα.

Η ερευνητική ομάδα μοντελοποίησε τις πιθανές οικονομικές επιπτώσεις της ανόδου της στάθμης της θάλασσας για 271 ευρωπαϊκές περιοχές ως το 2100, σύμφωνα με ένα σενάριο υψηλών εκπομπών και χωρίς την εφαρμογή νέων μέτρων προστασίας των ακτών μετά το 2015. Όπως σημειώνει «η αλλαγή του κλίματος απειλεί την οικονομική ανάπτυξη παγκοσμίως, με έντονες ανισότητες στους επιταχυνόμενους κινδύνους σε διάφορες περιοχές. Ιδιαίτερα, η αύξηση της στάθμης της θάλασσας λόγω του κλίματος αποτελεί μια αυξανόμενη ανησυχία. Η καταστροφική της δυνατότητα επηρεάζει περιοχές, όπου συγκεντρώνονται το παραγωγικό κεφάλαιο και ο πληθυσμός: παράκτιες πόλεις και περιοχές». Σύμφωνα με τα στοιχεία που αναφέρουν, πάνω από 200 εκατομμύρια άνθρωποι στην Ευρώπη (περίπου το 44% του πληθυσμού), ζουν εντός 50 χιλιομέτρων από την ακτογραμμή και άρα υπό τον κίνδυνο παράκτιων πλημμυρών. Επιπλέον, αυτές οι παράκτιες περιοχές συμβάλλουν σχεδόν στο 40% του ευρωπαϊκού ΑΕΠ, ενώ το 75% του διεθνούς εμπορικού όγκου της Ευρώπης διεξάγεται μέσω θαλάσσιων διαδρομών.

Ένα σημαντικό εύρημα της μελέτης είναι οι περιφερειακές διαφορές στις οικονομικές επιπτώσεις της ανόδου της στάθμης της θάλασσας: η πλειονότητα των οικονομικών απωλειών ως και 21% του περιφερειακού ΑΕΠ ως το 2100 συγκεντρώνεται σε παράκτιες περιοχές, όπως το Βένετο και η Εμίλια-Ρομάνια στην Ιταλία και η επαρχία Δυτικής Πομερανίας στην Πολωνία. Στις περιοχές που αναμένεται να υποστούν σχετικά υψηλότερες οικονομικές απώλειες συγκαταλέγεται και η Ελλάδα, όπως και οι βελγικές ακτές και η δυτική Γαλλία.

Η Ελλάδα βρίσκεται κοντά στον ευρωπαϊκό μέσο όρο στη μείωση του ΑΕΠ, ωστόσο εμφανίζει μεγάλες μειώσεις σχεδόν σε όλες τις περιφέρειές της, καθώς είναι παράκτιες. Τις μεγαλύτερες οικονομικές επιπτώσεις φαίνεται ότι θα έχουν η Στερεά Ελλάδα (-6,88%) και το βόρειο Αιγαίο (-6,06%). Στην Αττική, η ανάλυση δείχνει μηδενικές επιπτώσεις. Μόνο μία περιφέρεια, η δυτικής Μακεδονία, δεν βρέχεται από θάλασσα και εκεί οι ερευνητές αναμένουν μια αύξηση του ΑΕΠ περίπου 0,87% ως το τέλος του αιώνα, αύξηση που οφείλεται στον κατασκευαστικό τομέα της περιοχής, που θα χρησιμοποιηθεί για την ανακατασκευή του κεφαλαίου που θα έχει καταστραφεί σε όλη τη χώρα.

Οι κυβερνήσεις σταδιακά αποδέχτηκαν το πρόβλημα της κλιματικής κρίσης και πλέον προσπαθούν να προλάβουν να ανατρέψουν την καταστροφή στο φυσικό περιβάλλον. Οι προσπάθειες όμως δείχνουν… too little, too late. Για να υπάρξει αποτέλεσμα θα πρέπει να γίνουν πολλά περισσότερα και να εμπλακεί ολόκληρη η κοινωνία.

Προτάσεις για έναν τρόπο ζωής πιο συνετό, παραθέτει ο Φιλίπ Μπουρσεγιέ στο βιβλίο του «365 κινήσεις για να σώσουμε τον πλανήτη». Για να παρακινήσει τον αναγνώστη, συνδυάζει 365 φωτογραφίες με μια καθημερινή οικολογική πράξη. Μελέτες και ντοκουμέντα επισημαίνουν τους κινδύνους που προκαλούν οι συμπεριφορές μας και υπογραμμίζουν τις ευεργετικές συνέπειες των προτεινόμενων οικολογικών πράξεων. Κάθε ημέρα αποκαλύπτει και μια εικόνα, ένα θαύμα της φύσης και μαζί τρόπους για να προστατευτεί ο πλανήτης μας. Σελίδα με σελίδα, βήμα με βήμα, σκιαγραφείται μια πραγματική δεοντολογία ζωής.