Ραγδαία διάδοση των ψηφιακών πληρωμών

Δύο στους τρεις χρησιμοποιούν κάρτες σε «υψηλό» και «πολύ υψηλό» βαθμό κατά τις καθημερινές τους συναλλαγές. Το 43% αγοράζει από το διαδίκτυο σε μηνιαία βάση. Πανελλαδική έρευνα που διεξήγαγε το Ινστιτούτου Εμπορίου και Υπηρεσιών (ΙΝΕΜΥ) της ΕΣΕΕ για λογαριασμό της Visa, κατέγραψε σημαντική αύξηση της διείσδυσης των ψηφιακών πληρωμών στην Ελλάδα.

Οι ψηφιακές πληρωμές εμφανίζονται βαθιά ενσωματωμένες στην καθημερινή ζωή των Ελλήνων καταναλωτών. Σχεδόν ένας στους δύο (46%) έχει μαζί του και μετρητά και κάρτες όταν φεύγει από το σπίτι. Εκείνοι που έχουν αποκλειστικά κάρτες (24%) είναι περισσότεροι από αυτούς που επιλέγουν αποκλειστικά μετρητά (18%). Ένα 12% επιλέγει, μάλιστα, να έχει ψηφιακό πορτοφόλι ως κύριο μέσο πληρωμής.

Οι ψηφιακές πληρωμές γίνονται κυρίως σε σούπερ μάρκετ, εμπορικά καταστήματα, πρατήρια καυσίμων, παρόχους τηλεπικοινωνιών και στην εστίαση. Ένας στους τέσσερις δηλώνει ότι πραγματοποιεί, έστω και σποραδικά, αγορές μέσω των social media. Όσον αφορά τη χρήση της κάρτας, το φύλο δεν φαίνεται να αποτελεί σημαντικό παράγοντα διαφοροποίησης – σε αντίθεση με τα ηλικιακά γκρουπ που εμφανίζουν σημαντικές διαφορές.

Στον αντίποδα η χρήση μετρητών «πολύ» και «πάρα πολύ», έχει περιοριστεί από 48% πριν την πανδημία, σε 30%. Οι 4 στους 10 δηλώνουν, μάλιστα, ότι τα χρησιμοποιούν κατά βάση σε συναλλαγές μικρής αξίας, όπου η κάρτα τους κάνει «να αισθάνονται άβολα». Μόλις 18%, δηλαδή, χρησιμοποιεί πλέον συχνά μετρητά πέραν των συναλλαγών μικρής αξίας.

Όσον αφορά το online shopping, το 43% , πραγματοποιεί αγορές από το διαδίκτυο τουλάχιστον μια φορά τον μήνα, ενώ στους νεότερους των 53 ετών το ποσοστό ξεπερνά το 50%. Στον τρόπο εξόφλησης, το 42% επιλέγει πληρωμή με κάρτα κατά την ολοκλήρωση της παραγγελίας και το 21% πληρωμή με κάρτα κατά την παράδοση. Ψηφιακά πορτοφόλια και άλλοι μέθοδοι πληρωμής αγγίζουν το 8%. Η αντικαταβολή με μετρητά επιλέγεται από το 25%, ενώ οι τραπεζικές καταθέσεις αντιπροσωπεύουν ένα ιδιαίτερα χαμηλό 3%. Επιπλέον, 3 στους 10 καταναλωτές αποθηκεύουν τα στοιχεία της κάρτας τους στο διαδίκτυο.

Παρουσιάζοντας τα στοιχεία, η Βάλια Αρανίτου, καθηγήτρια Οικονομικής Κοινωνιολογίας του ΕΚΠΑ και Διευθύντρια του ΙΝΕΜΥ – ΕΣΕΕ δήλωσε: «Η έρευνα αποκαλύπτει ότι συντελείται ένας σημαντικός μετασχηματισμός στον τρόπο συναλλαγών σήμερα σε σύγκριση με την προ-πανδημίας περίοδο. Πλέον οι κάρτες και το ψηφιακό πορτοφόλι αποτελούν τον κυρίαρχο τρόπο πληρωμών για τους Έλληνες καταναλωτές. Ωστόσο αυτό δεν σημαίνει ότι τα μετρητά έχουν εξαφανιστεί από την ελληνική κοινωνία. Υπάρχουν τρεις βασικοί προσδιοριστικοί παράγοντες που εμφανίζουν καταλυτική επίδραση στη χρήση ή όχι πλαστικού χρήματος: η ηλικία, το εισόδημα και το μορφωτικό επίπεδο. Οι νεότεροι, εκείνοι που έχουν υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο και εκείνοι που ανήκουν στις υψηλότερες εισοδηματικές κατηγορίες επιλέγουν εμφανώς λιγότερο τα μετρητά. Αναφορικά το φύλο, φαίνεται ότι δεν καταγράφονται σημαντικές διαφοροποιήσεις. Εξαίρεση αποτελεί το ψηφιακό πορτοφόλι που φαίνεται να χρησιμοποιείται περισσότερο από τους άντρες σε σχέση με τις γυναίκες.»

Στο βιβλίο της Retailing, ιστορία, οικονομία, μετασχηματισμοί στο λιανικό εμπόριο η Βάλια Αρανίτου καταγράφει το αποτύπωμα στη λειτουργική διάρθρωση των επιχειρήσεων και στην κλαδική και χωρική διάρθρωσή του λιανεμπορίου, από την ταχεία ενσωμάτωση ψηφιακών τεχνολογιών και βιώσιμων πρακτικών σε παραγωγή και κατανάλωση.